<< 2026-10 | 2026-12 >> (Index)
Denying Compliments Politely
This dialog part caught my attention:
ལི་ཧི་ལགས། འོ་སྐུ་ཞབས་འགྱུར་མེད་ལགས། ཐུགས་ཆེ་གནང། ངས་ཁྱེད་རང་ངའི་རྒན་ལགས་རྩི་གི་ཡོད།
Oh, Mr. Gyurme, thank you. I regard you as my teacher.
སྐུ་ཞབས་འགྱུར་མེད་ལགས། ག་པར་ག་པར། ང་གཉིས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ད་ག་ཟེ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་རེད། ང་ཁྱེད་རང་གི་དགེ་རྒན་ག་པར་ཡིན། མ་ཟད་ཁྱེད་རང་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་འདྲི་བ་སྙན་པོ་བཏང་གི་ཡོད་རེད།
Not at all! We’re just having a conversation, the two of us. How could I be your teacher? Besides, you’re the one asking good questions about Dharma.
ལི་ཧི་ལགས། སྐུ་ཞབས་ལགས། ཁྱེད་རང་ཉམ་ཆུང་དེ་འདྲས་རེད་བཞག
Sir, you’re so humble!
སྐུ་ཞབས་འགྱུར་མེད་ལགས། དེ་ནས་ཁྱེད་རང་འདྲི་བ་བཏང་དཱ།
Well then, go ahead and ask your question.
The Use of ག་པར་
What I find fascinating is the use of ག་པར་, since its regular meaning is where, but it can be used rhetorically to deny something politely. Here’s a good way to develop intuition or having some sort of rationale for that where:
- ང་ཁྱེད་རང་གི་དགེ་རྒན་ཡིན། “I am your teacher”
- ང་ཁྱེད་རང་གི་དགེ་རྒན་ག་པར་ཡིན། lit. “Where am I your teacher?” → “How could I be your teacher!?”
It’s rhetorical, maybe that’s why there’s no question particle, right? Because in English it’s formally a question too! In Classical Tibetan ག་ལ་སྲིད། can be used to express this too “How could it be possible?” (meaning it’s impossible).
TIP
This is very useful to deny compliments politely! Something I do clumsily.
The Reference “Like That”
Another part of this dialogue I liked is the use of དེ་འདྲས to mean “like that” (without an object referencing that “that”) in:
ལི་ཧི་ལགས། སྐུ་ཞབས་ལགས། ཁྱེད་རང་ཉམ་ཆུང་དེ་འདྲས་རེད་བཞག
It’s quite idiomatic and colloquial, isn’t it? I wouldn’t translate it as “like that”, perhaps it’s better to be translated as “so …”.
ད་ག་ “Just” and It’s Adverbial Form
After checking The Forms ད་ག་, ད་ག་རང་, and ད་ག་ཟེ, and Ranjung Yeshe’s ད་ག་, Ranjung Yeshe’s ད་ག་རང་, Ranjung Yeshe’s ད་ག་སེ་ I think I understand a little bit how to translate ད་ག་ཟེ་ in:
ང་གཉིས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ད་ག་ཟེ་བཤད་ཀྱི་ཡོད་རེད།
We are just having a conversation.
We are familiarised with ད་ག་རང་ as saying it when we want to say “the very just [that]” which translates better to “exactly”, so རང་ here simply emphasizes.
It seems that ད་ག་ (original spelling in literary is དེ་ག་ but in colloquial became ད་ག་, and we know དེ་ means that) glosses as:
- that same, (དུས་ད་གར་ལོ་ཏོག་འདེབས། “At that same time, they plant crops.”)
- like this, (ཡི་གེ་དེ་ག་ཙམ་གྱིས་འགྲིག “This much of text will do”, lit. “like this much”)
- as soon as (ཁ་ལག་བཟས་པ་ད་ག་ཡོང་པ་ཡིན། “I came as soon as I’d eaten.”),
- just (ཚེ་རིང་སླེབས་པ་ད་ག་རེད། “Tshering has just arrived.”)
The adverbial form of གང་འདྲས་ “how” is གང་འདྲས་ཟེ་ (མོ་ཊ་འདི་ ཡག་ལོད་ གང་འདྲས་ འདུག, for verbs is: འདི་ནས་ཁྲོམ་ལ་གང་འདྲས་ཟེ་ འགྲོ་ དགོས་རེད།). In the same way the adverbial form of ད་ག་ / ད་ག་རང་ / ད་ག་ཙམ་ is ད་ག་ཟེ་:
- ང་ཞུ་ཡག་ ད་ག་རང་རེད། “This is just what I said”, “Esto es justo lo que he dicho”.
- ང་གཉིས་ཀྱི་སྐད་ཆ་ ད་ག་ཟེ་ བཤད་ཀྱི་ཡོད་རེད། “We are just conversating.”, “Solamente conversamos.”.
What tricked me is that in my language, the first sentence would translate as justamente, precisamente, exactamente, which are adverbial forms (and in Tibetan doesn’t function as such), and in the second one we translate it as solo, simplemente, sin más.
Bottom rule: maybe it’s better not to translate into my own language and be more fluid.